Wat lijkt op hielspoor maar is het niet

Als je hiel pijn doet, denk je al snel aan hielspoor. Logisch. Dat benige uitgroeisel aan je hielbeen klinkt eng en de pijn is vervelend. Maar hier is het ding: lang niet elke hielpijn heeft met een spoor te maken. Er zijn best wat aandoeningen die erop lijken – en daarom is het stellen van de juiste diagnose zo ontzettend belangrijk. De behandelingen verschillen namelijk nogal.

Wat is het verschil tussen hielspoor en andere hielpijnen?

Hielspoor ontstaat door chronische trek aan die peesplaat onder je voet. Je krijgt dan een benig uitgroeisel. De pijn zit doorgaans onderaan de hiel, het ergst bij die eerste stappen in de ochtend. Aandoeningen die erop lijken hebben vaak een andere oorzaak. Denk aan overbelasting van een pees, een zenuw die bekneld zit, of een vetkussen dat gewoon is verschrompeld. Heel andere problemen dus.

Wat zijn de meest voorkomende aandoeningen die lijken op hielspoor?

Ik kom eigenlijk vier dingen tegen die steeds door elkaar worden gehaald. Even kort doornemen.

1. Fasciitis plantaris (zonder hielspoor)

Dit is echt de nummer één oorzaak van hielpijn. Een ontsteking of irritatie van die fascia plantaris, die peesplaat onder je voet. Ja, hielspoor en fasciitis plantaris gaan vaak samen. Maar 1 op de 10 mensen met die klachten heeft helemaal geen spoor. De pijn? Precies hetzelfde. Stekend aan de onderkant van je hiel, vooral als je uit bed komt. Het verschil? Bij pure fasciitis plantaris wordt de pijn vaak minder na een paar minuten lopen. Bij een groot hielspoor blijft die pijn soms gewoon hangen.

• Kenmerkend: Pijn bij de eerste stap, minder als je 'los' bent.
• Behandeling: Rekken, goede schoenen, nachtspalken. Simpel maar effectief.

2. Hielbeenbreuk (stressfractuur)

Een stressfractuur van je hielbeen? Dat kan. Vooral bij hardlopers of mensen die plotseling veel meer staan. De pijn is diep en zeurend. Niet alleen 's ochtends. Ook tijdens en na belasting. Dat is anders dan bij hielspoor, waar de pijn juist het ergst is bij het opstarten.

• Kenmerkend: Pijn als je in de hiel knijpt.
• Behandeling: Rust, ontlasting, soms gips. Niet lopen dus.

3. Tarsaal tunnelsyndroom

Hier is het een beknelling van de scheenbeenzenuw. Die zit in de tarsale tunnel, aan de binnenkant van je enkel. De pijn straalt uit naar de onderkant van de hiel en je voetboog. Mensen zeggen vaak dat het branderig of tintelend aanvoelt. Een elektrisch gevoel. Dat is niet typisch voor hielspoor.

• Kenmerkend: Tintelingen, branderigheid, uitstraling naar de tenen.
• Behandeling: Zenuwmobilisatie, ander schoeisel, soms injecties.

4. Vetkussenatrofie (verschrompeld vetkussen)

We hebben allemaal een vetkussen onder de hiel. Het werkt als schokdemper. Maar naarmate je ouder wordt, of bij veel hardlopen, kan dat kussentje dunner worden. De pijn voelt alsof je direct op bot staat. Geen demping. Een doffe, zeurende pijn die erger wordt op harde vloeren.

• Kenmerkend: Pijn op harde vloeren, geen typische ochtendpijn.
• Behandeling: Hakzolen met demping, schoenen met dikke zolen.

Hoe weet ik of het hielspoor is of iets anders?

Een arts of fysiotherapeut kan dat uitzoeken. Lichamelijk onderzoek, soms beeldvorming. Hier een overzicht van de belangrijkste verschillen, zodat je een idee hebt.

Checklist: Wanneer moet ik naar de dokter?

Bel je huisarts of podotherapeut als:

• De pijn langer dan 2 weken aanhoudt. Rust hielp niet.
• Je tintelt of een doof gevoel in je voet hebt.
• De hiel rood, warm of gezwollen is. Dat kan op infectie wijzen.
• Je niet meer op die hiel kunt staan. Pijn is te erg.
• De pijn uitstraalt naar je enkel of kuit.

Veelgestelde vragen over hielpijn die niet door hielspoor komt